Ένα από τα πιο πολυσυζητημένα θέματα στις γυναικείες παρέες, στα πάνελ των τηλεοπτικών εκπομπών, στις σελίδες των περιοδικών, αλλά και αιτία οικογενειακών δραμάτων, ηδονικού κοινωνικού κους κους και αμείλικτης κριτικής είναι αδιαμφισβήτητα η μεγάλη διαφορά ηλικίας ανάμεσα στα ζευγάρια. Οι περισσότερες έχουμε βρεθεί σε αυτή τη θέση -ή έστω στο δίλημμα- και όλες ξέρουμε κάποια φίλη, γειτόνισσα, celebrity που σαγηνεύτηκε από έναν αρκετά -έως πολύ- μεγαλύτερό της άντρα, που πήγε κόντρα -για τον έρωτα, για το πάθος, για άλλες αιτίες πιο πονηρές και ιδιοτελείς; από όλα έχει η γκάμα- στα κοινωνικά στερεότυπα. Γιατί παρότι όλοι έχουμε ακούσει το χιλιοειπωμένο και πολυτραγουδισμένο ” ο έρως χρόνια δεν κοιτά” κοινωνικά στερεότυπα υπάρχουν, και είναι πολλά.

Είτε λόγω του φόβου απόκλισης από αυτά τα στερεότυπα, είτε λόγω του ότι είναι τόσο βαθιά εμποτισμένα μέσα μας, η πλειοψηφία των ζευγαριών που συναντάμε είναι παρόμοιας ηλικίας. Αυτό, βέβαια, έχει να κάνει και με την τάση του ανθρώπου να αναζητά το όμοιο, το γνωστό, αυτό που γνωρίζει πως να διαχειριστεί. Και καθώς στην εξέλιξή μας (πανεπιστήμιο, εργασιακός χώρος, κοινωνικές συναναστροφές) τείνουμε να σχετιζόμαστε με ανθρώπους που είναι στην ίδια φάση ζωής με εμάς, με τα ίδια ενδιαφέροντα, αγωνίες και στόχους -και κατ΄επέκταση και ηλικιακά- η φυσιολογική επιλογή συντρόφου είναι μέσα από αυτές τις συναναστροφές.

Υπάρχουν, όμως, και οι εξαιρέσεις, με κύρια αυτή όπου σε ένα ζευγάρι ο άντρας είναι αρκετά ή πολύ μεγαλύτερος από μία γυναίκα. Η ανθρωπολογία θα επεσήμανε ότι αυτό έχει να κάνει με την αρχέγονη ανάγκη της γυναίκας να βρει έναν άντρα που θα της παρέχει ασφάλεια, θα της εξασφαλίσει μία άνετη ζωή, κάτι που στην εποχή μας σημαίνει την επιλογή ενός μεγαλύτερου ηλικιακά άντρα ο οποίος έχει επιτύχει την οικονομική ανεξαρτησία του, τη συσσώρευση των αγαθών του, που όμως τείνουν να οικοδομούνται μετά από αρκετό χρονικό διάστημα με αποτέλεσμα ο άντρας όταν θα τα έχει επιτύχει όλα αυτά να είναι σε μεγαλύτερη ηλικία. Από την άλλη, ο μεγαλύτερος άντρας έχοντας εξασφαλίσει την κοινωνική και οικονομική του καταξίωση αναζητά να ξαναζήσει τη νιότη που ίσως δεν ευχαριστήθηκε αρκετά, τη δημιουργία οικογένειας που συνομήλικές του δεν μπορούν να του την προσφέρουν, να θέσει και να επιδείξει ως επιστέγασμα της επιτυχίας του μια γυναίκα-τρόπαιο. Από την άλλη πλευρά, η ψυχολογία, για τις σχέσεις με μεγάλη διαφορά ηλικίας, θα μας παρότρυνε να ανατρέξουμε στο παρελθόν του ζευγαριού και να εξετάσουμε ποιοι είναι αυτοί οι παράγοντες (οι άνθρωποι, τα συναισθήματα, οι καταστάσεις) που τους οδήγησαν να κάνουν μία επιλογή “επαναστατική”, κόντρα στο κοινωνικά “ορθό” και “αποδεκτό”.

Σε κάθε περίπτωση οτιδήποτε διαφέρει, προκαλεί. Προκαλεί το ενδιαφέρον, την περιέργεια, το σχόλιο, το θαυμασμό ή την αποδοκιμασία, την κριτική, την αποστροφή… Και εκεί είναι που μπαίνουν στην εικόνα και στις ζωές των ανθρώπων τα στερεότυπα, και είναι πλέον στο χέρι μας να αποφασίσουμε αν μας ταιριάζουν, αν τα δεχόμαστε, αν θα τα αμφισβητήσουμε, αν θα τα απορρίψουμε.

Καταρχάς, όταν μιλάμε για μεγάλη διαφορά ηλικίας, ας ορίσουμε, πόσο μεγάλη είναι το “μεγάλη”. 5 χρόνια, 10 χρόνια, 20 χρόνια, παραπάνω; Ποιος βάζει την κόκκινη γραμμή και ποιο είναι το μαγικό νούμερο; Και τελικά, όταν μιλάμε για τα χρόνια ενός ανθρώπου, σε τι ακριβώς αναφερόμαστε (ή, καλύτερα, θα πρέπει να αναφερόμαστε); Στη βιολογική του ηλικία ή σε αυτό που νιώθει και εκπέμπει; Σκεφτείτε τον κύκλο σας, πόσοι είναι νεαροί σε ηλικία αλλά συμπεριφέρονται σαν τον πιο κουρασμένο και παρατημένο υπερήλικα, και πόσοι σβήνουν αρκετά περισσότερα κεράκια στην γενέθλια τούρτα αλλά έχουν μια ζωή γεμάτη ενέργεια, όνειρα και φιλοδοξίες, θετική διάθεση για όλα όσα προσμένουν να τους συμβούν. Έχει, τελικά, σημασία το νούμερο που αντιπροσωπεύει την ηλικία μας;

Υπάρχουν βεβαίως και τα πρακτικά καθημερινά θέματα και συνήθειες όταν επιλέγεις έναν μεγαλύτερο άντρα, που από τη μια κάνουν τη ζωή μαγική και ευχάριστη, αλλά από την άλλη δεν γίνεται και να μην σε προβληματίσουν. Από τη μία νιώθεις τρισευτυχισμένη που έχεις δίπλα σου έναν άντρα με καριέρα, με εμπειρίες, που ξέρει να σου φερθεί ιπποτικά, που σε κοιτάζει στα μάτια (παίζει να μην πιστεύει και την τύχη του), ντύνεται κομψά (σε αντίθεση με το second skin t-shirts των συνομηλίκων), έχει τόσα να σου διηγηθεί από τις εμπειρίες του, περνάτε ρομαντικές βραδιές σε elegant εστιατόρια και πάντα θαυμάζεις το πόσα γνωρίζει για τα ακριβά κρασιά και την καλή ζωή. Από την άλλη, όμως, όταν δεν είστε μόνο οι δυο σας, κατεβαίνετε από το ροζ συννεφάκι σας και συναναστρέφεστε τον υπόλοιπο κόσμο, είναι το ίδιο ιδανικά όλα; Μήπως οι συνομήλικοι φίλοι του συζητάνε μόνο για δουλειά ή για βαρετές κοινές αναμνήσεις τους που εσύ ούτε που είχες γεννηθεί όταν συνέβησαν; Σου έχει τύχει να θέλεις να βγεις για ποτό σε ένα μπαρ και να σου πει ότι δεν αντέχει την ορθοστασία και τη δυνατή μουσική και σου προτείνει “να κάτσετε καλύτερα μέσα να δείτε καμιά ταινία”; Θέλεις να κάνει μία μακρινή περιπετειώδη εκδρομή, αλλά σου καταστρέφει τα σχέδια με ένα “που να τρέχουμε τώρα, ταλαιπωρία είναι…”; Οι φίλες σου του μιλάνε στον πληθυντικό; Για να μην πιάσουμε πιο πρακτικά θέματα όπως το shopping όπου εσύ μπορεί να διαλέγεις στο κατάστημα οπτικών τα νέα σου γυαλιά ηλίου για την παραλία και εκείνος ένα ζευγάρι -ακόμη- γυαλιά πρεσβυωπίας. Και, βέβαια, όσο και αν το αρνείσαι, σίγουρα πιάνεις τον εαυτό σου να σκέφτεται σε 10 χρόνια πως θα τον έχει αλλοιώσει ο χρόνος, σε πόσες δραστηριότητες και όνειρά σου θα μπορεί να σε ακολουθήσει…

Όπως σε όλες τις επιλογές στη ζωή, και η επιλογή ενός μεγαλύτερου σε ηλικία άντρα έχει τα υπέρ και τα κατά. Για όσους πάντως τολμούν μια τολμηρή επιλογή συντρόφου με διαφορά ηλικίας, ακόμη και στην εποχή μας, η μεγαλύτερη πρόκληση που έχουν να αντιμετωπίσουν δεν αφορά την ίδια τη σχέση, το να βρουν κοινό σημείο επαφής, να φτιάξουν μια κοινή καθημερινότητα, να γεφυρώσουν το -υπαρκτό ομολογουμένως- χάσμα των ετών που τους χωρίζει και να πορευτούν ως ένα. Η μεγαλύτερη πρόκληση για αυτά τα ζευγάρια είναι ο περίγυρος, αυτός που πάντα έχει άποψη και πάντα αναρωτιέται για τα κίνητρα μιας τέτοιας επιλογής, την οποία τείνουν να προδιαγράψουν ως αδιέξοδο που μόνο δράμα θα φέρει τις ζωές των πρωταγωνιστών.

Και, βεβαίως, σε όλους τους αιώνες -και τις lifestyle εκπομπές- έχουν ξεδιπλωθεί ιστορίες εκμετάλλευσης και κινήτρων γεμάτων υστεροβουλία πίσω από τέτοιες επιλογές. Πάντα θα υπάρχει εκεί έξω ο μεγαλύτερος άντρας που επιτέλους “φτιάχτηκε” και θέλει να συνοδεύεται από μια γυναίκα νέα και όμορφη για να προκαλεί τον θαυμασμό και τη ζήλια των συναδέλφων και συνομηλίκων του, που χώρισε τη γυναίκα του για να βγαίνει με μικρότερες θέλοντας ο ίδιος να νιώσει νέος “μεταγγίζοντας” λίγη από την ενέργεια και τη νιότη μιας κατά πολύ νεότερης και όμορφης γυναίκας, που θέλει να περάσει καλά χωρίς να προβληματιστεί, να δεσμευτεί, να συζητήσει και πολλά πολλά, που απλά τώρα μπορεί. Άλλο τόσο, όμως θα υπάρχει πάντα εκεί έξω και γυναίκες που θα βλέπουν τον μεγαλύτερο άντρα ως χορηγό κατατάσσοντάς τον βάσει του ύψους του τραπεζικού του λογαριασμού, ως σκαλί για να ανέβουν επαγγελματικά ή κοινωνικά, ως την εξασφάλισή τους. Και όλα αυτά απλά είναι τραγικά λάθος, γιατί διαιωνίζουν τα στερεότυπα, ευτελίζουν τα αληθινά συναισθήματα που μοιράζονται άλλα ζευγάρια με διαφορά ηλικίας που έχουν καταφέρει να αντέξουν στον χρόνο.

Οι σχέσεις των ανθρώπων είναι γενικά περίπλοκες, πόσο μάλλον αυτές που προκαλούν τα κοινωνικά στερεότυπα, που αναστατώνουν αυτό που η κοινωνία και εμείς οι ίδιοι ως μέρος αυτής θεωρούμε σωστό, πρέπον, αποδεκτό. Και, όμως, αν το σκεφτούμε ψύχραιμα θα αναγνωρίσουμε ότι η αγάπη, ο σεβασμός, η αμοιβαία έλξη, οι κοινοί στόχοι είναι αυτά που κάνουν τις σχέσεις δυνατές και αυθεντικές ανεξαρτήτως από το στάδιο ζωής στο οποίο βρίσκεται ο καθένας.




Κεντρική φωτογραφία: Alice Donovan Rouse on Unsplash